Fact of Clopidrogel

เอนทรี่ที่แล้วเขียนตามความรู้สึก และความคิดเห็นเป็นส่วนใหญ่ เอนทรี่นี้เลยอยากเขียนโดยอิงข้อเท็จจริงบ้าง โดยผมจะเริ่มจากยา Clopidrogel ก่อนครับ

Clopidrogel เป็นยาต้านการแข็งตัวของเลือดที่อยู่ในกลุ่ม ยาต้านการเกาะกันของเกร็ดเลือด โดยยาในกลุ่มนี้ ที่พวกเราทุกคนคุ้นเคยกันดีก็คือ Aspirin นั่นเอง (จาก Wikipedia)

ข้อบ่งใช้ของยาตัวนี้ (จาก เอกสารกำกับยา) คือ ลดการเกิด atherothrombotic events เช่น สมองขาดเลือด และ กล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือด ในผู้ป่วยต่อไปนี้

  • ผู้ป่วยที่มีประวัติเป็น โรคกล้ามเนื้อหัวใจขาดเลือด โรคหลอดเลือดสมอง โรคของหลอดเลือดส่วนปลาย
  • ผู้ป่วยที่พึ่งมีอาการของหลอดเลือดหัวใจเฉียบพลันทั้งแบบ ST และ non-ST elevate

ซึ่ง Aspirin เองก็สามารถใช้ในข้อบ่งใช้เหล่านี้ได้เช่นเดียวกัน โดยไกด์ไลน์หรือแนวทางการรักษาที่เป็นที่ยอมรับ และใช้กันเป็นสากลคือ ไกด์ไลน์ของสมาคมแพทย์โรคหัวใจของอเมริกาได้แนะนำให้ใช้ Aspirin เป็นยาตัวแรกสำหรับข้อบ่งใช้เหล่านี้ และแนะนำให้ใช้ Clopidrogel แทนในกรณีที่ผู้ป่วยเคยเป็นแผลในกระเพาะอาหาร เพราะ Aspirin มีกลไกหนึ่งที่ยับยั้งการสร้าง prostaglandin E ที่เป็นสารกระตุ้นการหลั่งสารมาเคลือบกระเพาะอาหาร ทำให้กระเพาะอาหารง่ายต่อการเกิดแผล ซึ่ง Clopidrogel ไม่ได้มีกลไกนี้ ทำให้ลดความเสี่ยงของการเกิดแผลในกระเพาะอาหารได้

แต่ก็ได้มีการศึกษาเปรียบเทียบการใช้ Clopidrogel กับการใช้ Aspirin ร่วมกับ ยาลดการหลั่งกรดในกลุ่ม PPI (เป็นกลุ่มยาลดการหลั่งกรด ที่มีประสิทธิภาพดีในปัจจุบัน) ในผู้ป่วยที่มีประวัติเกิดแผลในกระเพาะอาหารเนื่องจาก Aspirin พบว่าผู้ป่วยที่ได้รับ Clopidrogel กลับมีอุบัติการของการการเกิดแผลในกระเพาะอาหารซ้ำ มากกว่าผู้ป่วยที่ได้รับ Aspirin ร่วมกับ ยาลดการหลั่งกรดในกลุ่ม PPI อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติ (difference, 7.9 percentage points; 95 percent confidence interval for the difference, 3.4 to 12.4; P=0.001) (Chan et al., 2005)

ส่วนอีกกรณีหนึ่งที่อาจจะต้องใช้ Clopidrogel แทนคือ ผู้ป่วยเกิดการดื้อต่อ Aspirin ทำให้ไม่ได้ผลในการป้องกัน Cardiovascular events ซึ่งในงานวิจัยของต่างประเทศพบว่ามีผู้ป่วยที่ดื้อต่อ Aspirin กว่า 25% (Hoven et al., 2007) ส่วนในไทยยังไม่มีการศึกษาถึงเรื่องนี้ ทำให้ไม่ทราบว่าตัวเลขของผู้ป่วยในไทย จะเหมือนกับของต่างประเทศหรือไม่

จากข้อมูลเหล่านี้ จะเห็นว่ายา Clopidrogel ไม่ได้เป็นยาที่เหนือกว่า Aspirin และไม่ได้เป็นยาที่จำเป็นมากในการป้องกัน Cardiovascular events ของผู้ป่วยโรคหลอดเลือดหัวใจ และโรคหลอดเลือดสมองทั่วไป เพราะฉะนั้นคุณลองคิดดู ว่ายานี้สมควรทำ CL จริงหรือ?

Facebook Comments

1 comment

Jordan Lehtomaki

Great work!